Begin 2009 besloten we een boek te maken met verhalen over mensen die begraven liggen op de oude begraafplaatsen van (voormalig psychiatrisch ziekenhuis) Veldwijk te Ermelo.
Niet wetend wat we tegen zouden komen zijn we enthousiast met ons rechearchwerk begonnen.
We bedachten wel dat we zowel personeel als patiënten wilden beschrijven maar verder stond het voor ons helemaal open.
Al snel kregen we de slag te pakken, informatie genoeg te vinden, maar ons hart begon pas echt sneller te kloppen bij de ontdekking van Maria Mensing, de eerste vrouwlijke secretaris van de SDAP in Nederland. En die ligt op Veldwijk? Geweldig!
Dr. H.A. Zegers uit Harderwijk, uiteindelijk directeur van het Binnengasthuis te Amsterdam stond aan de wieg van de ontwikkeling tot betere ziekenzorg. Cornelia Oosterhoorn, de eerste verpleegster op Veldwijk en haar man Anne Loot moesten er natuurlijk ook in. En natuurlijk ook wellicht de bekendste bewoonster, Willemina van Gogh (Ja, inderdaad, de zus van…). Velen weten niet meer dan dat ze de zus is van Vincent en dat ze bijna 40 jaar op Veldwijk is opgenomen geweest. Maar? Ja, we deden ook over haar verrassende ontdekkingen.
Vervolgens bleek ook Hillegonda (Gonne) van UIldriks, schrijfster en vertaalster en zus van Frederike van Uildriks op Veldwijk te liggen. En we konden natuurlijk niet om Maria Moens heen. Moens de weduwe van J.H. van Dale (die van het woordenboek) en moeder van Veldwijks geneesheer-directeur J.H.A. van Dale.
oude begraafplaats Veldwijk
We zochten op internet naar de door ons gekozen namen, doorzochten Genlias en andere genealogie-sites, googleden ons suf. Maar we liepen ook de deur plat bij bibliotheken, struinden door archieven en legden contact met (verre) familieleden. Vele kilometers reden we door het land. Dagen en dagen zoeken en lezen in ruim honderd boeken en naslagwerken, leverde uiteindelijk genoeg materiaal op om geschikt bevonden te worden voor een mooie publicatie.
Ons doel was om de grafstenen een gezicht te geven. En zoals het er nu voor staat, lijkt dit ook gelukt. De mensen zijn voor ons gaan leven, ze krijgen betekenis en we leren via hen over de tijd waarin ze leefden. Een harde tijd, maar ook een mooie tijd. Een tijd waarin er veel, heel veel op allerlei gebied is ontwikkeld. Zonder die ontwikkelingen, zonder de mensen die toen leefden zouden we het niet zo goed hebben en zou de wereld er heel anders uit zien.
Om de nieuwsgierigheid op te wekken willen we het volgende nog even kwijt:
- Wat heeft Willemina van Gogh met Aletta Jacobs?
- Wat is de connectie tussen Cornelis Vermeulen ADzn en onze huidige minister van Binnenlandse Zaken Piet Hein Donner?
- Waarom staat GTST-acteur Bartho Braat in het boek?
Dit zal de komende weken steeds duidelijker worden.
We zullen op deze site steeds meer een boekje open doen over deze mensen. Echter, u weet het pas écht als het boek af is, het in de winkel ligt en u het gekocht en gelezen heeft.
Beste Natalie en Gert,
Een collega uit Ermelo wees mij op het boek dat jullie maken. Een prachtig initiatief. Ik heb het kerkhof van Veldwijk in het verleden bezocht toen ik een hoofdstuk (met foto’s) schreef over ‘Sterven in het Psychiatrisch Ziekenhuis’ in het boek Theory and Action, essays for an anthropologist (AMB-press, Amsterdam 2009). Daarvoor heb ik begraafplaatsen van een groot aantal psychiatrische ziekenhuizen in Nederland bezocht. Dat de verhalen achter de stenen gereconstrueerd en verteld moeten worden was een van mijn conclusies. Dat jullie dit doen is geweldig. Ik heb belangstelling voor (de presentatie van) het boek. Belangstellenden stuur ik ook graag een afschrift van het hoofdstuk uit Theory and Action.
Huub Beijers
Hoi Natalie en Gert,
Leuk dat jullie hier mee bezig zijn. Ben wel geregeld op deze begraafplaats geweest en vond het altijd iets speciaals hebben. Die plek heeft wat. Hopelijk wordt jullie boek een succes, maar dat gaat vast wel lukken. Stiekem hoop ik wel dat het niet storm zal gaan lopen op die begraafplaats. Want die stilte daar maakt de plek nou juist zo bijzonder, maar dat zal allemaal wel goed komen.
Ben zelf druk bezig met geschiedenis voor de website http://www.historiek.net. Als jullie eens historisch nieuws hebben dat interessant kan zijn voor een breed publiek: vooral laten weten.
Groeten en succes met het boek!
Yuri